Şeker Yerine Tehlike mi? Eritritolün İnme Riskini Artırabileceği Ortaya Çıktı
Son yıllarda şeker tüketimini azaltmak isteyenlerin sıkça tercih ettiği tatlandırıcılardan biri olan eritritol, sanıldığı kadar masum olmayabilir. Yeni araştırmalar, bu yaygın şeker alternatifinin kalp sağlığını olumsuz etkileyebileceğini ve inme riskini artırabileceğini ortaya koyuyor.
Eritritol Nedir ve Nerelerde Kullanılır?
Eritritol (E968), doğal kaynaklı ve neredeyse kalorisiz bir şeker alternatifidir. Tatlılık oranı, normal şekerin yaklaşık yüzde 70’i kadardır.
Sakız, şekerleme, çikolata ve gazlı içecekler başta olmak üzere birçok üründe kullanılır. Doğal olarak kavun ve üzüm gibi meyvelerde, ayrıca peynir ve şarap gibi fermente ürünlerde de bulunur.
Ancak son yıllarda yapılan bazı araştırmalar, eritritolün kalp krizi ve inme riskini artırabileceğine dair bulgular ortaya koymuştur. Brezilya’da yürütülen yeni bir çalışma ise yapay tatlandırıcıların beyin yaşlanmasını hızlandırabileceği konusunda da uyarıda bulunmuştur.
Eritritol ve Beyin Sağlığı Arasındaki Bağlantı
ABD’deki University of Colorado araştırmacıları, eritritolün kan-beyin bariyerindeki hücrelere zarar verebileceğini tespit etti.
Kan-beyin bariyeri, beynin güvenlik sistemi olarak görev yapar. Zararlı maddelerin beyne ulaşmasını engellerken, gerekli besin maddelerinin geçişine izin verir. Bu bariyerin zarar görmesi, hem kalp sağlığı hem de inme riski açısından ciddi sonuçlar doğurabilir.
Araştırmacılar, kan-beyin bariyeri hücrelerini, eritritol içeren bir gazlı içecek tüketimi sonrası oluşabilecek seviyelerde tatlandırıcıya maruz bıraktı. Sonuçlar endişe vericiydi:
-
Hücrelerde zincirleme hasar oluştu.
-
Beyin, kan pıhtılarına karşı daha savunmasız hale geldi.
-
İnmenin en önemli nedenlerinden biri olan pıhtılaşma riski arttı.
Oksidatif Stres ve Hücre Ölümü
Çalışmada eritritolün, bilimsel adıyla “oksidatif stres”e yol açtığı belirlendi.
Bu süreçte hücreler, serbest radikal adı verilen zararlı moleküllerle adeta bombardımana tutuluyor. Aynı zamanda vücudun doğal antioksidan savunması zayıflıyor.
Bu çift yönlü saldırı, hücrelerin sağlıklı çalışmasını engelliyor ve bazı durumlarda hücre ölümüne kadar varan hasarlara neden olabiliyor.
Kan Damarları Üzerindeki Tehlikeli Etki
Araştırmada dikkat çeken bir diğer bulgu ise eritritolün kan damarlarının kan akışını düzenleme yeteneğini bozması oldu.
Normal şartlarda sağlıklı kan damarları:
-
Organlar daha fazla kana ihtiyaç duyduğunda genişler,
-
Daha az ihtiyaç olduğunda daralır.
Eritritol bu dengeyi bozabiliyor. Kan damarları tehlikeli şekilde daralmış halde kalabiliyor. Bu durum, beynin yeterli oksijen ve besin alamamasına yol açabilir.
Ayrıca pıhtı oluşumuna karşı doğal savunma mekanizmasının da baskılandığı gözlemlendi. Normalde hücreler pıhtıyı çözen maddeler üretir. Ancak araştırmada eritritolün bu mekanizmayı engellediği tespit edildi.
Araştırmanın Sınırları
Tüm bu bulgulara rağmen araştırmanın bazı sınırlamaları bulunuyor. Deneyler, insan vücudu üzerinde değil; laboratuvar ortamında izole edilmiş hücreler üzerinde gerçekleştirildi. Bu nedenle hücrelerin insan bedenindeki davranışı birebir yansıtmayabileceği belirtiliyor.
Yine de elde edilen sonuçlar, eritritol ve benzeri tatlandırıcıların uzun vadeli etkilerinin daha kapsamlı şekilde araştırılması gerektiğini ortaya koyuyor.
©TURKİNFO.NL
Yorumlar
Kalan Karakter: