Katılım Oranları Tarihi Düşüşte
Hollanda’da yerel seçimler dört yılda bir düzenleniyor. En son 16 Mart 2022’de yapılan belediye meclisi seçimlerinde, ülke genelinde sandığa giden seçmen oranı yüzde 50,3’te kaldı. Bu oran, şimdiye kadar kaydedilen en düşük yerel seçim katılımlarından biri olarak değerlendirildi.
Önceki seçimlerle karşılaştırıldığında düşüş eğilimi net biçimde görülüyor.
-
2018 yerel seçimleri: %55,0
-
2014 yerel seçimleri: %53,8
Son üç seçimde katılımın kademeli olarak azalması, yerel demokrasiye yönelik ilgide zayıflama olduğu yorumlarına yol açtı.
Büyük Kentlerde İlgi Daha Düşük
Katılım sorunu özellikle nüfusu yüksek şehirlerde daha belirgin. Amsterdam, Rotterdam ve Den Haag gibi büyük kentlerde oy kullananların oranı yüzde 45’in altına geriledi.
Uzmanlara göre bu tablo; yerel siyasetin gündelik hayata etkisinin yeterince görünür olmaması, siyasal kurumlara duyulan güvenin azalması ve seçmen–parti bağlarının zayıflamasıyla ilişkili.
Siyasi Partilerden Ortak Çağrı
Düşen katılım oranları siyasi partileri harekete geçirdi. Partiler, belediye meclislerinin konut, ulaşım, eğitim, sosyal yardımlar ve yerel ekonomi gibi alanlarda doğrudan belirleyici olduğuna dikkat çekiyor.
DENK Partisi’nin Amsterdam liste başı adayı Süleyman Koyuncu, yerel seçimlerin öneminin çoğu zaman göz ardı edildiğini belirtti. Koyuncu, belediye meclislerinde alınan kararların mahalle yaşamından okul politikalarına, kiralardan esnafın çalışma koşullarına kadar birçok alanı doğrudan etkilediğini vurguladı.
DENK Utrecht Grup Başkanı Mahmut Sungur ise belediyelerin vatandaşın günlük hayatına en yakın yönetim kademesi olduğunu ifade etti. Sungur, konut politikaları, gençlere yönelik imkânlar, ulaşım, park ücretleri, sosyal yardımlar ve mahalle güvenliği gibi başlıkların yerel yönetimlerin sorumluluğunda olduğunu hatırlattı.
“Sandık, Söz Sahibi Olmanın Anahtarı”
Siyasiler, oy kullanmanın yalnızca bir tercih değil, yaşanılan şehirde alınan kararlara ortak olmanın yolu olduğuna dikkat çekiyor. Sandığa gitmenin, kent yaşamında “seyirci değil, söz sahibi” olmak anlamına geldiği vurgulanıyor.
Koyuncu, Amsterdam’da yaşayan ve emek veren herkesin bu kentin doğal paydaşı olduğunu belirterek, gençlerin şehirden ayrılmak zorunda kalmadığı ve vatandaşın belediyede çözüm ararken zorlanmadığı bir kent hedeflediklerini dile getirdi. Sungur da Utrecht’te yaşayanlara seslenerek, değişim isteğinin sandıkta somutlaşabileceğini ifade etti.
Kimler Oy Kullanabiliyor?
18 Ocak 2026 itibarıyla Hollanda’nın nüfusu 18 milyon 130 bin olarak kaydedildi. Bu nüfusun 13 milyon 589 bin 128’i oy kullanma hakkına sahip.
Hollanda vatandaşı olmayan ancak en az beş yıldır ülkede yasal olarak ikamet eden kişiler, yalnızca belediye meclisi seçimlerinde oy kullanabiliyor. Oy kullanma zorunlu değil. Genel seçimlerde katılım genellikle yüzde 75–80 aralığında seyrederken, yerel seçimlerde bu oran belediyeden belediyeye ciddi farklılıklar gösterebiliyor.
Yerel Yönetimlerin Yapısı
1 Temmuz 2025 itibarıyla Hollanda’da 342 belediye bulunuyor. Belediye meclislerinin üye sayısı, belediyenin nüfusuna göre belirleniyor. Büyük şehirlerde 45 meclis üyesi görev yaparken, daha küçük belediyelerde bu sayı 35’e kadar düşebiliyor.
Belediye meclisinde alınan kararların uygulanmasından sorumlu olan encümenler (wethouders), yerel yönetimin yürütme organını oluşturuyor.
Belediye Başkanları Nasıl Belirleniyor?
Hollanda’da belediye başkanları halk tarafından seçilmiyor. Adaylar başvuru ve değerlendirme sürecinden geçtikten sonra Kraliyet tarafından atanıyor. Belediye başkanı, belediye meclisi ve encümenin başkanlığını yaparken, kenti temsil eden tarafsız bir makam olarak görev yürütüyor.
©TURKINFO.NL
Yorumlar
Kalan Karakter: