Uydu Verileriyle “Görünmeyen Kıta” Haritalandı
Araştırmacılar, kalın buz tabakasının altındaki araziyi benzeri görülmemiş bir hassasiyetle incelemek için gelişmiş uydu görüntüleme tekniklerinden yararlandı. Bu yöntem sayesinde daha önce haritalanmamış dağ sıraları, derin vadiler, boğazlar ve geniş düzlükler ayrıntılı biçimde ortaya kondu.
Çalışmada özellikle dikkat çeken bulgulardan biri, buzun altında yaklaşık 50 metre yüksekliğinde ve sayıları 30 bini bulan tümseklerin tespit edilmesi oldu. Bilim insanları, bu yapıların kıtanın jeolojik geçmişine dair önemli ipuçları taşıdığını belirtiyor.
“Sıkıcı Değil, Son Derece Dinamik”
Projede yer alan araştırmacılardan biri, yaptığı açıklamada Antarktika’nın sanıldığı gibi tekdüze bir buz çölü olmadığını vurguladı. Kıtanın buz altındaki yüzeyinin yüksek dağlardan geniş ovalara kadar çok çeşitli arazi tipleri barındırdığı ifade edildi.
Daha önce bu tür haritalamalar, uçaklara veya kar araçlarına monte edilen radar sistemleriyle yapılıyordu. Ancak bu yöntemler sınırlı alanları kapsıyor ve düşük çözünürlük sunuyordu. Yeni uydu verileriyle elde edilen sonuçlar, eski tekniklere kıyasla çok daha net ve kapsamlı bir tablo ortaya koyuyor. Bir bilim insanı bu farkı, “Daha önce bulanık bir görüntüye bakıyorduk, şimdi ise yüksek çözünürlüklü bir harita elimizde” sözleriyle özetledi.
İklim Değişikliği ve Deniz Seviyesi İçin Kritik Öneme Sahip
Elde edilen yeni verilerin, Antarktika’daki buz erimesini daha doğru tahmin etmeye yardımcı olması bekleniyor. Önceki araştırmalar, buz altındaki engebeli arazinin –özellikle sivri yamaçlar ve dağ zirvelerinin– buzun okyanusa doğru hareketini yavaşlatabildiğini ortaya koymuştu. Bu durum, erime suyunun denize ulaşma hızını düşürerek küresel deniz seviyesi artışını da sınırlayabiliyor.
Antarktika, Avrupa’dan yaklaşık yüzde 40 daha büyük yüzölçümüyle dünyanın en büyük buz tabakasına ev sahipliği yapıyor. Dünya üzerindeki tatlı suyun yaklaşık yüzde 70’inin bu kıtada bulunduğu tahmin ediliyor. Buz kalınlığının ortalama 2 kilometrenin üzerinde olduğu, bazı bölgelerde ise neredeyse 5 kilometreye ulaştığı belirtiliyor.
Buzsuz Bir Geçmişten Buzla Şekillenen Günümüze
Bilim insanlarına göre Antarktika her zaman buzla kaplı değildi. Yaklaşık 34 milyon yıl önce kıta büyük ölçüde buzsuz bir yapıya sahipti. Ancak zamanla oluşan devasa buz tabakaları, kıtanın yüzeyini kökten değiştirerek bugün buz altında gizlenen bu karmaşık manzarayı şekillendirdi.
Yeni haritalama çalışmasının, hem Antarktika’nın jeolojik evrimini anlamada hem de iklim değişikliğinin gelecekteki etkilerini öngörmede önemli bir bilimsel temel oluşturması bekleniyor.
©TURKINFO.NL
Yorumlar
Kalan Karakter: