19 Mayıs 1919, kurtuluşa giden yolun ilk adımıdır.
Bu ilk adım, 19 Mayıs 1919 tarihinde Samsun’da atıldı.
Mustafa Kemal ve arkadaşları, Bandırma Vapuru ile 19 Mayıs 1919 tarihinde Samsun’a çıktı.
Hedef; işgal altındaki Anadolu topraklarını düşman işgalinden kurtarıp bağımsız Türkiye Cumhuriyeti Devleti’ni kurmaktı.
Fakat işler çok zordu. Çünkü Osmanlı ordusu dağıtılmış, başkent İstanbul İngiliz işgali altındaydı. Halk, savaşlardan yorgun çıkmış bir durumdaydı. Bu zorlu dönemde “Ordu yok, para yok, düşman çok” diyenlere karşı Atatürk, büyük bir inançla şöyle cevap vermiştir:
• “Ordu yok” dediler: “Kurulur” dedi.
• “Para yok” dediler: “Bulunur” dedi.
• “Düşman çok” dediler: “Yenilir” dedi.
Atatürk, bu dediklerinin hepsini yaptı ve 19 Mayıs’ı “Atatürk’ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı” olarak Türk gençliğine armağan etti.
19 Mayıs, Atatürk’ün doğum günü olarak kabul edilmiştir. Aslında 19 Mayıs, bağımsız Türkiye Cumhuriyeti’nin de doğum günü olarak kabul edilebilir. Çünkü 19 Mayıs, Ulusal Kurtuluş Savaşı’nın başladığı gündür. Kurtuluş Savaşı o tarihte başladı ve zafere ulaştı.
19 Mayıs’ın mana ve önemini şöyle sıralayabiliriz:
19 Mayıs:
• Atatürk’ün Ulusal Kurtuluş Savaşı’nı fiilen başlattığı gündür.
• Atatürk, bu tarihi günü Türk gençliğine olan güveni ve inancı ile “Atatürk’ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı” olarak onlara armağan etmiştir.
• Bağımsızlığa ve Cumhuriyet’e giden yolun başlangıcıdır.
• 19 Mayıs, Türklerin eşit haklara sahip bir ulus olmasının başlangıç tarihidir. Böylece Türk ulusunun kurtuluşu; kadın-erkek eşitliğinin, özgürlüğünün yani emansipasyonunun da başladığı çok önemli bir tarihtir.
ATATÜRK VE EMANSİPASYON
19 Mayıs, Atatürk ile birlikte Türk emansipasyonunun başlangıç tarihidir. Çünkü o güne gelinceye kadar Osmanlı’da yönetilen halk; topluluk, reaya, sürü ve kalabalık olarak adlandırılırdı. İşgal döneminde ise Türkler esir alınmıştı.
Fakat Atatürk’ün devrimleriyle Türkiye Cumhuriyeti’nde yaşayan herkes eşit haklara sahip vatandaşlar oldu.
Emansipasyon; genel olarak eşit haklara sahip olmak, her türlü baskıdan kurtuluş ve özgürlüktür.
Emansipasyon, sanayi devriminden sonra Fransız Devrimi’nin ve Aydınlanma’nın etkisiyle ortaya çıkmıştır. Onun için emansipasyon hareketi bir devrim hareketidir. Batı dillerinde özgürlük, eşitlik ve kurtuluş kavramlarının yerine emansipasyon kullanılır. Örneğin kadınların erkeklerle eşit haklara sahip olması, kadınların emansipasyonu olarak tanımlanır.
Atatürk’ün Samsun’a çıkıp ülkemizi düşman işgalinden kurtardıktan sonra yaptığı devrimlerin amacı, işte bu emansipasyon kavramının içeriğini doldurmaktı ve bunları başarıyla yerine getirmiştir.
Özetle emansipasyon, modernleşme süreciyle birlikte bireylerin ve toplulukların baskıdan kurtulup kendi kaderlerini tayin etme mücadelesi olarak tarih sahnesine çıkmıştır.
Hollanda Atatürkçü Düşünce Derneği (HADD), 16 Mayıs 2026 tarihinde Rotterdam’da bir eylem düzenledi. Ben de bu eyleme katıldım.
Eylemde Türkçe ve İngilizce pankartlarla Atatürk’ün “Yurtta Barış, Dünyada Barış” sözünün yer aldığı pankartları taşıdık. Maas Nehri’ndeki bir gemiye binerek Atatürk’ün İstanbul’dan Samsun’a gidişini temsil ettik. Hollandalıların meraklı bakışları da üzerimizdeydi. Hollandalılara Atatürk’ü en kolay ve en iyi şekilde emansipasyon kavramı ile anlatabiliriz. Çünkü bu kavram Hollanda’da çok iyi bilinmektedir. Şöyle diyebiliriz: Türk milletinin emansipasyonu Atatürk ile başlamıştır.
Herkesin 19 Mayıs Atatürk’ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı’nı candan kutlar, herkese sağlıklı, mutlu ve özgürlük dolu günler dilerim.
Bekir CEBECİ
(Eski Güney Hollanda Eyalet Milletvekili)
Rotterdam, 18 Mayıs 2026
E-mail: [email protected]
Yorumlar
Kalan Karakter: